Devremülk Kurulumu, Kullanılması ve Sona Ermesi

Genel Olarak Devremülk

Devremülk hakkı, Kat Mülkiyeti Kanunu’nda düzenlenmiş olmasına rağmen kat mülkiyeti hukukunun uygulanmadığı yapılar da devremülk hakkına konu olabilmektedir. Kanun koyucunun yaptığı tanıma göre devremülk hakkı, konut olarak kullanılmaya elverişli bir yapı veya bağımsız bölümün ortak maliklerden her biri lehine kurulan ve her birinin bu yapı veya bağımsız bölümden yılın belli dönemlerinde faydalanmasına imkan sağlayan bir irtifak hakkıdır. Bu hak, paylı mülkiyet payına bağlı kurulmaktadır.

Devremülk Hakkının Kurulması

Paydaşlar devremülk kurmak için tapu müdürlüğünde sözleşme düzenlemelilerdir. Resmi senet niteliğindeki bu sözleşmede bakım masraflarının nasıl karşılancağı, devir zamanları, kullanma süreleri gibi hususlar belirtilecektir. Bu hak tescil edilmeyecek, yalnızca ilgili taşınmazın beyanlar hanesine kaydedilecektir. Bu nedenle doktrinde, devremülk hakkının gerçekte bir irtifak hakkı olmadığı görüşü de savunulmaktadır.

Devremülk hakkının kuruluşuna ilişkin Yargıtay Kararı:

” Davacı, Devremülk satış sözleşmesinin iptali ve ödediği bedelin iadesi istemiyle eldeki davayı açmıştır. Mahkemece, taraflar arasında imzalanan 20/02/2010 tarihinde gayrimenkul satış sözleşmesi imzalandığı, söz konusu sözleşmenin devre tatil sözleşmesi olduğu, bu tip satışlarda tüketicinin cayma hakkının hizmet ifasından sonra ya da tatil hakkı kullanıldıktan sonra işlemeye başlayacak olup bu süre içerisinde sözleşmenin askıda olduğu, davacının sözleşme tanzim edildikten sonra hizmetin ifasından önce her zaman cayma hakkını kullanabileceği, davacı tüketicinin süresi içerisinde cayma hakkını kullandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Oysa ki taraflar arasında imzalanan Devremülk satış sözleşmesinin “sözleşmenin konusu” başlıklı 2. maddesinde ‘İş bu sözleşmenin konusu- … Termal Turistik İşletmeler İnş. Taş. San. Tic. Ltd. Şti.’ne ait … Kasabası, hudutları içerisinde kaim tapunun … Kasabası pafta no:… ada no:…. parsel no:… kayıtlı taşınmazın üzerinde yapılmakta olan binalardan … blok …. bağımsız bölümün 1/36 payının haricen satışı sözleşmesidir. Bu harici satış sözleşmesine konu bölümün tapusu inşaatın tamamlanması ve tapu dairesinin gerekli işlerin bitimini takiben alıcı adına devir edilecektir.’ şeklinde ifade edilen hükümle taraflar arasında Devremülk satış sözleşmesi yapıldığı ve söz konusu sözleşmenin resmi şekil şartına tabi olduğu ve taraflar arasında imzalanan sözleşmenin resmi şekilde yapılmadığından geçersiz sözleşmeye dayalı olarak tarafların verdiklerini iade edecekleri gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken az yukarıda belirtilen hatalı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir. ” Y. 13. HD. 2016/53 E., 2017/11824 K.

Devremülk hakkı nedeniyle açılan davalar genelde tüketici hukuku kapsamına girmektedir.

Devremülk Hakkının Kullanımı

Kural olarak devremülk hakkı sahibinin, kendi döneminin kullanma hakkını bir başkasına bırakmasına engel yoktur. Ancak resmi senette aksi öngörülebilecektir. Bu durumda örneğin bir kiracıya kiralanmasına engel olunabilir, dolayısıyla tasarruf hakkı da epey kısıtlanmış olacaktır.

Devremülk hakkına dayalı olarak taşınmazı konutu kullanma süresi 15 günden az olamayacaktır.

Devremülke konu olan meskenin yönetiminin sağlanması için bir yönetici atanması gerekmektedir. Devre mülk sistemine daha çok tatil köylerinde vb. yerlerde rastlandığından yönetici de genelde bu tatil sitesinin işleteni olmaktadır.

Devremülk Hakkının Sona Erme Halleri

  • KMK m. 63 gereği üzerinde devre mülk hakkı kurulan yapı veya bağımsız bölümün ortak malikleri, aksi sözleşme ile kararlaştırılmamışsa, ortaklığın giderilmesini isteyemezler. Dolayısıyla sözleşmede özel olarak ortaklığın giderilmesinin istenebileceği düzenlenmişse devremülk hakkı ortaklığın giderilmesi talebiyle sona erebilecektir.
  • Taşınmazın yok olması durumunda da devremülk hakkı kendiliğinden sona erecektir.
  • Tarafların resmi şekilde düzenledikleri sözleşme ile de devremülk sona erebilir.
  • Sözleşme tek taraflı da feshedilebilir.
  • Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca cayma hakkının kullanılması yolu tercih edilmiş olabilir.

You may also like...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

error: Content is protected !!