Kişiler Hukuku

İsim Değiştirme Davası

1. Genel Olarak İsim Değiştirme Davası

İsim değiştirme davası, dayanağını TMK m. 27’den almaktadır. Bu maddeye dayanarak sadece isim değil, ayrıca soyisim de değiştirilebilecektir. Dolayısıyla yazımızda her ne kadar ”isim”den bahsedilse de bu hususlar soyisim de geçerlidir. Adın değiştirilmesi için kişinin isteği tek başına yeterli olmamakta, ek olarak haklı bir sebebin varlığı da gerekmektedir.

İlgili maddede belirtildiği üzere isim değiştirme talebi nüfus müdürlüğüne değil, mahkemeye yapılacaktır. Ancak geçici bir süreliğine dava açmadan da isim değiştirebilmek mümkündür. Şöyle ki Nüfus Kanunu’na 2017’de eklenen bir maddeyle birlikte iki yıl için geçerli olmak kaydıyla, dava açmadan isim değiştirme imkanı getirilmiştir. Ancak bu sadece Soyadı Kanunu’na aykırı soyadları ve hatalı yazılan isimler için geçerlidir:

Ad ve soyadı düzeltilmesi

NÜFUS KANUNU GEÇİCİ MADDE 8- (Ek: 19/10/2017-7039/26 md.)

(1) Kişinin iki yıl içerisinde yerleşim yerinin bulunduğu nüfus müdürlüğüne yazılı olarak başvurması kaydıyla; 21/6/1934 tarihli ve 2525 sayılı Soyadı Kanununun 3 üncü maddesine aykırı soyadları ile yazım ve imla hatası veya düzeltme işareti kullanılmamasından kaynaklanan anlam değişiklikleri bulunan ad ve soyadları, mahkeme kararı aranmaksızın, il veya ilçe idare kurulunun vereceği kararla bir defaya mahsus olmak üzere değiştirilebilir. İl ve ilçe idare kurullarının vereceği karar kesindir. Soyadı değiştirilen erkek ise kendisi ile birlikte varsa karısının ve müracaat tarihinde ergin olmayan çocuklarının da soyadları düzeltilir. Soyadı değiştirilen kadın ise kendisi ile birlikte ergin olmayan evlilik dışı çocukları varsa onların da soyadları düzeltilir.:

2. İsim Değiştirme Davası Açmak İçin Haklı Sebepler

Haklı nedenin neler olabileceği hakkında kanunda herhangi bir sınırlama yapılmamıştır. Haklı sebep, somut olayın şartlarına göre farklılık gösterebilecektir. Haklı sebeplere örnek olarak şunları gösterebiliriz:

  • Tek başına çocuğun velayetine sahip annenin, çocuğun babasının soyadını taşıması sebebiyle zorluk yaşaması,
  • Kişinin toplum içinde başka bir isim ve/veya soyisim ile tanınması,
  • İsim gülünçse veya alay konusu yapılıyorsa,
  • İsmin zor telaffuz edilliyor olması,
  • Cinsiyet değişikliği,
  • Türk vatandaşlığına geçen kişinin Türkçe bir isme sahip olmak istemesi,
  • Aynı ismi ve/veya soyismi taşıyan bir kişinin kötü bir üne sahip olması,
  • Kötü üne sahip bir ailenin mensubu olunduğu için soyadını değiştirmek istemek,
  • Yaşanmış talihsiz bir olaydan ötürü kötü üne sahip kişinin ismini değiştirmek istemesi,
  • Din değiştirmek,
  • Soyadı Kanunu m. 3’e aykırılık: ”Rütbe ve memuriyet, aşiret ve yabancı ırk ve millet isimleriyle umumi edeplere uygun olmıyan veya iğrenç ve gülünç olan soyadları kullanılamaz.
isim değiştirme davası

3. Haklı Sebebin İspatı

Dayanılan haklı sebep her türlü delil ile ispat edilebilecektir. Uygulamada mahkemeler daha çok isim değiştirme davası açmak isteyen kişiye yakın konumda olan tanıklara önem vermektedir.

4. Yeni Alınacak İsim ve Soyismin Seçimi

Sahip olunmak yeni isim Soyadı Kanunu m. 3’e aykırı olmamalı ve Türkçe dilbilgisi kurallarına uygun olmalıdır. Gerekli koşulların sağlanması durumunda hakim, sahip olunmak istenen ismin makul olduğunu tespit etmekle yetinecek ve kişi istediği ismi alabilecektir.

5. İsim Değiştirme Davasında Usul

HMK 382/2 gereği isim değiştirme davası çekişmesiz yargı işlerinden sayılmaktadır. Ancak HMK m. 383 hükmüne göre aksi bir düzenleme mevcut olduğu için görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesi olmayacaktır. Nitekim Nüfus Hizmetleri Kanunu m. 36 hükmünce bu dava asliye hukuk mahkemesinde açılmalıdır. Yetkili mahkeme ise kişinin yerleşim yeri mahkemesidir.

6. İlan ve İtiraz

TMK m. 27 hükmü gereğince isim değişikliği sebebiyle olası zarar gören kimselerin haberdar olabilmeleri için hükmün ilan edilmesi gerekmektedir. Bu ilan ulusal veya yerel bir gazetede yapılacaktır. Zarar gören kişi, durumu öğrendiği tarihten itibaren 1 yıl içinde isim değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilecektir.

İsim değiştirme veya başka bir hususla ilgili hukuki danışma için “Online Hukuki Danışma” kısmında yer alan formu doldurabilirsiniz.


Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir